Bencillik dürtüsü sandığınız üzere olmayabilir: Bilim insanlarından çarpıcı keşif

Paylaşma ve fedakârlık, insan davranışlarının en karmaşık istikametlerinden biri olarak kabul ediliyor. Bazıları sahip olduklarını paylaşmaktan çekinmezken, kimileri kendi çıkarlarını ön planda tutuyor. Bilim insanları uzun müddettir bu farklılığın nedenlerini araştırırken, yapılan yeni bir çalışma dikkat alımlı bir sonuç ortaya koydu.

Araştırmanın sonuçları PLOS Biology mecmuasında yayımlandı. Çinli ve İsviçreli bilim insanlarının ortak yürüttüğü çalışmaya nazaran bencillik ya da cömertlik, beynin belli bölgeleri ortasındaki sinirsel ahenkle direkt alakalı olabilir.

BEYNİN İKİ BÖLGESİ DAVRANIŞI ETKİLİYOR

Araştırmada beynin frontal (ön) ve parietal (yan) lobları ortasındaki irtibatın toplumsal kararlar üzerindeki tesiri incelendi. Deney kapsamında 44 iştirakçi üzerinde çalışma yapıldı ve bu iki bölge ortasındaki sinirsel faaliyetlerin uyumlu hale getirilmesinin davranışları nasıl değiştirdiği gözlemlendi.

Bilim insanları bu süreçte invaziv olmayan bir yol olan Transkraniyal Alternatif Akım Uyarımı (tACS) tekniğini kullandı. Bu prosedürle kafatası üzerinden uygulanan elektrik akımlarıyla nöronların belli ritimlerde eş vakitli çalışması sağlandı.

DENEYDE ‘DİKTATÖR OYUNU’ KULLANILDI

Deney sırasında iştirakçilere iktisat psikolojisinde sık kullanılan “Diktatör Oyunu” oynatıldı. Toplam 540 farklı senaryoda iştirakçilere muhakkak ölçüde para verildi ve bu parayı karşı tarafla ne kadar paylaşacakları soruldu.

Normal şartlarda bireyler kendi karlarını artırmaya eğilimli davranırken, beyin uyarımı devreye girdiğinde sonuçların değerli ölçüde değiştiği görüldü.

SENKRONİZASYON ARTTIKÇA CÖMERTLİK DE ARTIYOR

Araştırmacılar bilhassa frontal ve parietal bölgeler ortasında gama ritminde senkronizasyon sağlandığında iştirakçilerin daha cömert kararlar aldığını tespit etti. Deneyde yer alan bireyler, kendi yararları azalsa bile karşı tarafın alacağı hissesi daha fazla gözetmeye başladı.

BİLİM İNSANLARI: TOPLUMSAL KARARLARIN ANAHTARI OLABİLİR

Çalışmanın önderlerinden Jie Hu, araştırmanın en değerli istikametinin neden-sonuç ilgisi kurabilmesi olduğunu belirtti. Hu’ya nazaran, beyindeki belli ağların bağlantısını değiştirmek insanların paylaşım kararlarını direkt etkileyebiliyor.

Araştırmacılardan Christian Ruff ise bu bulguların beynin toplumsal karar düzeneklerini anlamada değerli bir adım olduğunu ve insanların iş birliği potansiyelini açıklayabilecek yeni kapılar açtığını söz etti.