Mimozalar yetim kaldı

“Canımı yoluna koyduğum

Mimoza çiçeğimsin

Kanatlanıp göğe uçma

Uçma sevdiceğim

Avcın değilim ki senin

Kaçma sevdiğim”

Geçen yıl martın son günüydü. Kuzey Kıbrıs’ta sahnedeyken kötüleşen Volkan Konak, kaldırıldığı hastanede hayata veda etmiş, akabinde doğup büyüdüğü toprağa, Maçka’ya uğurlanmıştı. Artık yokluğunun üzerinden bir yıl geçti. Geriye sesi kaldı, türküleri kaldı, bir de memleketin içinden eksilen o sıcaklık.

Bir yıl olmuş.

Takvim o denli söylüyor. Ancak birtakım yoklukların takvimi olmaz. Günler geçer, mevsimler değişir, hayat görünürde kendi yoluna devam eder; tekrar de insanın içinden eksilen şey olduğu yerde kalır. Volkan Konak’ın akabinde geçen bir yıl da bu türlü geçti. Maçka’nın dereleri yeniden aktı, Sümela tekrar bulutlara karıştı, Karadeniz tekrar bildiğimiz üzere hırçın, yeniden derin, tekrar kıyılarına vurdu. Her şey yerli yerindeymiş üzere görünüyordu. Lakin o tanıdık görünümün içinde muhakkak belgisiz bir eksiklik vardı. Güya oralardan bir ses çekilip alınmıştı. O ses gidince, yalnız bir sanatçı değil, memleketin içinden konuşan sıcak bir yürek de eksildi.

Volkan Konak, yalnızca müzik söyleyen bir isim değildi. Geldiği toprağı sesinde taşıyan insanlardandı. Dağı da vardı onda, denizi de. İsyanı da, merhameti de. Sert görünürdü; lakin içi inceydi. Coşkulu görünürdü; lakin içinde daima dinmeyen bir sızı dolaşırdı. Tahminen de bu yüzden söylediği her şey beşere yalnız kulağından değil, kalbinden değiyordu. Bir türküde bazen anneyi, bazen gurbeti, bazen çocukluğu, bazen de dönüp dönüp insanın içine çöken o ağır hasreti duyuyorduk. Onu dinlerken biraz da kendimizi dinliyorduk.

Bugün onu anarken akla birinci olarak müzikleri gelmiyor sadece. Bir hali geliyor gözümüzün önüne. Bir bakışı. Bir cümleyi söylerken sesiyle birlikte yüreğini de ortaya koyuşu. Memleketten kelam ederken yüzüne çöken o ciddiyet. Sevgisini gizlemeyen, öfkesini eğip bükmeyen, içinden ne geçiyorsa onu olduğu üzere taşıyan bir adam. Sahneye çıktığında yalnız türkü söylemezdi; hayatla kendi ortasında ne varsa onu da ortaya bırakırdı. O yüzden sesi bu kadar tanıdıktı. O yüzden gidişi bu kadar şahsî geldi hepimize.

Bazı insanların akabinde üzülürken, güya aileden biri gitmiş üzere olur insan. Bunun sebebi sadece çok sevilmeleri değildir. Hayatımızın bir yerine dokunmuş olmalarıdır. Volkan Konak da öyleydi. Bizim söyleyemediğimizi söyledi bazen. İçimizde düğüm olup kalan şeyi çözdü. Yalnız kendi öyküsünü değil, bizim kırgınlığımızı, hasretimizi, memleket hasretimizi de lisana getirdi. Bu yüzden yokluğu, müzik dünyasında açılmış bir boşluktan daha büyük. Bir konutta lamba eksilmiş üzere. Bir köy yolunda ayak sesi azalmış üzere. Karadeniz’in kıyısında rüzgâr tıpkı rüzgâr lakin içindeki tanıdık tını çekilmiş üzere.

Bir yıldır yok. Tekrar de tam manasıyla gitmiş sayılmıyor. Zira birtakım beşerler toprağa verildikten sonra hafızada yaşamayı sürdürür. Bir akşamüzeri apansız radyoda çıkar karşına. Uzun bir seyahatte, virajı dönerken sesi düşer içine. Deniz kıyısında, rüzgâr yüzüne sert vururken birden onu hatırlarsın. Hiç beklemediğin bir anda, hiç çağırmadığın bir yerden gelir. Sonra anlar insan: Her mevt birebir değil. Kimi masraf ve biter. Kimi sarfiyat, sonra memleketin sesine karışır. Volkan Konak da biraz o denli kaldı artık; biraz dere, biraz sis, biraz rüzgâr, biraz da uzaktan gelen tanıdık bir ezgi üzere.

Belki bu yüzden bugün en çok Maçka’yı düşünüyor insan. Suyun taşlara vura vura konuşmasını, dağların gölgesini, üstten bakan manastırları, sisin içinde kaybolan yolları… Oradan çıkan bir sesin bu kadar geniş bir coğrafyada karşılık bulması boşuna değildi. Gerçek olan yolunu kesinlikle bulur. Topraktan çıkan ses, tekrar toprağa değerek büyür. Volkan Konak’ın sesi de böyleydi. Cilalı değildi. Hesaplı değildi. Ne hissediyorsa oradan söylüyordu. Canı nasıl yanıyorsa o denli, nasıl seviyorsa öyle… İnsan da en çok buna inanıyordu aslında. Bu yüzden sevildi. Bu yüzden ortadan bir yıl geçse de içimizdeki yeri eksilmedi.

Şimdi geriye dönüp bakınca insanın içinden tek bir cümle geçiyor: Mimozalar yetim kaldı. Karadeniz biraz daha yalnız. Dağlar biraz daha dumanlı. Akşam biraz daha ağır. İnsanın kulağında da, güya uzaklardan onun sesinden süzülüp gelen bir cümle dolaşıyor: “Küçük bir dere olsam, akşam karışsam denize…” Tahminen de oldu. Bir dere üzere aktı, bir akşam üzere çöktü, bir türkü üzere yayıldı. Gitti lakin kaybolmadı. Eksilmedi; dağıldı, yayıldı, çoğaldı. Bir kıyıya, bir rüzgâra, bir anıya, bir müziğe dönüşerek kaldı.

Volkan Konak’ı rahmetle, hasretle, içimizi yoklayan o derin sızıyla anıyoruz. Onun akabinde yapılacak en hakikat şey yalnız üzülmek değil; o sahiciliği, o memleket sıcaklığını, o dimdik duruşu da unutmamak. Zira birtakım sesler sustuğunda geriye yalnız hüzün kalmıyor; insanın tutunmak istediği bir yan da kalıyor.

Ve kimi sesler akşam olur, karışır denize; sonra her dalgada yine havalanır sol yanımızdaki güvercin üzere.